Κετογονική δίαιτα

Διατροφή


Είναι η κετογονική δίαιτα για όλους;

Για πολλές δεκαετίες διάφοροι τύποι δίαιτας βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης. Πολλοί μάλιστα υποστηρίζουν θερμά, συχνά με περιορισμένα στοιχεία, ποιός τύπος δίαιτας ταιριάζει σε κάθε προφίλ ανθρώπου.

Τι είναι η κετογονική δίαιτα;

Η Κετογονική δίαιτα αποτελεί έναν τύπο διατροφής που περιλαμβάνει αυστηρό περιορισμό της ποσότητας των υδατανθράκων στο καθημερινό διαιτολόγιο. Προσίδει ελευθερία κατανάλωσης λίπους (συμπεριλαμβανομένου του κορεσμένου λίπους) στο άτομο που την ακολουθεί, αποκτώντας πλέον πολλούς υποστηρικτές.

H βασική αρχή της Κετογονικής δίαιτας για απώλεια σωματικού βάρους είναι η στέρηση της γλυκόζης από τον οργανισμό από την κατανάλωση υδατανθράκων. Η γλυκόζη είναι η κύρια πηγή ενέργειας για όλα τα κύτταρα. Αντ’ αυτής, σαν κύρια πηγή ενέργειας χρησιμοποιούνται οι κετόνες οι οποίες παράγονται από το αποθηκευμένο λίπος.

Η κατανάλωση πολύ μικρής ποσότητας υδατανθράκων αρχικά θα οδηγήσει στην απελευθέρωση της αποθηκευμένης γλυκόζης απο το συκώτι και τους μύες. Εφόσον η διαδικασία αυτή συνεχιστεί για 3-4 μέρες και η αποθηκευμένη γλυκόζη εξαντληθεί πλήρως, η έκκριση ινσουλίνης από το πάγκρεας στην κυκλοφορία του αίματος θα μειωθεί και το σώμα θα αρχίσει να χρησιμοποιεί το λίπος ως καύσιμο. Κατά συνέπεια, το συκώτι θα παράγει κετονοσώματα (από το λιπώδη ιστό) τα οποία θα χρησιμοποιηθούν αντί της γλυκόζης.

Η διαδικασία κατά την οποία τα κετονοσώματα συσσωρεύονται στο αίμα ονομάζεται κέτωση. Σε υγιή άτομα αυτό μπορεί να συμβεί φυσικά σε μακρά περίοδο αποχής από τροφή, σε συνθήκη ύπνου και σε πολύ έντονη άσκηση.

Η παθολογία έγκειται στην υπερβολική συγκέντρωση κετονοσωμάτων στο αίμα. Με αυτό μπορεί να παραχθεί ένα επικίνδυνο και τοξικό επίπεδο οξέος που οδηγεί στη λεγόμενη κετοξέωση. Αυτή είναι μια συνήθης κατάσταση σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 που δεν παράγουν ινσουλίνη. Επίσης, είναι συνήθης κατάσταση σε ορισμένες περιπτώσεις σε μη Διαβητικά άτομα μετά από παρατεταμένη δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες.

Κετογονική δίαιτα : Συνηθισμένοι τύποι

Oι πιο σύνηθεις κετογονικές δίαιτες προτείνουν σε σχέση με τις συνολικές ημερησίες θερμιδικές ανάγκες:

  • 70%-80% λίπος
  • 5%-10% υδατάνθρακες
  • 10%-20% πρωτεΐνες

Η ποσότητα των πρωτεινών στις κετογονικές δίαιτες διατηρείται σε μέτρια ποσότητα. Αυτό γίνεται επειδή η υπερβολική ποσότητα πρωτείνης μπορεί να αποτρέψει την κέτωση και τα αμινοξέα των πρωτεινών να μετατραπούν σε γλυκόζη.

Ποιές τροφές απαγορεύονται στην κετογονική δίαιτα

Υπάρχουν διάφορες μορφές κετογονικής δίαιτας. Κοινός τους γνώμονας είναι ότι όλες απαγορεύουν τροφές πλούσιες σε υδατάνθρακες. Τέτοιες τροφές είναι το ψωμί, τα δημητριακά, το ρύζι, τα μπισκότα, οι πατάτες, το καλαμπόκι, τα όσπρια και τα περισσότερα φρούτα.

Τροφές που επιτρέπονται στην κετογονική δίαιτα

Στις περισσότερες κετογονικές δίαιτες επιτρέπονται τροφές όπως τα κορεσμένα λιπαρά, τα επεξεργασμένα κρέατα, το λαρδί, το βούτυρο αλλά και πηγές ακόρεστων λιπών όπως οι ξηροί καρποί , το αβοκάντο ,τα φυτικά έλαια και τα λιπαρά ψάρια.

Επιδράσεις της κετογονικής δίαιτας

Η κετογονική δίαιτα έχει αποδειχθεί οτι μπορεί να έχει ευεργετικές επιδράσεις βραχυπρόσθεσμα σε ορισμένες παθολογικές καταστάσεις, όπως στην παχυσαρκία, στην αντίσταση στην ινσουλίνη, στη βελτίωση της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbΑ1c), στη μείωση των επιπέδων των τριγλυκεριδίων και στη θεραπεία της επιληψίας.

Ωστόσο, δεν υπάρχει επί του παρόντος βιβλιογραφία που να αποδεικνύει ότι παρέχει ολιστικά κλινικό όφελος. Σίγουρα θα πρέπει να γίνουν κλινικές μελέτες προς απόδειξη μακροπρόθεσμων οφελών.

Η κετογονική δίαιτα προκαλεί ταχεία απώλεια σωματικού βάρους αν δεν είναι απολύτως σαφές εάν οφείλεται σε απώλεια σωματικών υγρών ή σε καύση λίπους.

Μελέτες και συμπτώματα

Μελέτες που συνέκριναν χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά και χαμηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες δίαιτες δεν απέδειξαν ότι κάποια απο τις δύο έχει καλύτερα αποτελέσματα στην απώλεια σωματικού βάρους.

Η συμμόρφωση σε μια κετογονική δίαιτα μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα που μπορεί να διαρκέσουν από μέρες μέχρι και εβδομάδες όπως:

  • πείνα
  • κόπωση
  • ευερεθιστότητα
  • δυσκοιλιότητα
  • πονοκεφάλοι
  • έλλειψη διάθεσης

Αντίστοιχα, παρανέργειες μιας μακροχρόνιας κετογονικής δίαιτας μπορεί να είναι η αύξηση του κινδύνου νεφρολιθίασης, η οστεοπόρωση, τα αυξημένα επίπεδα ουρικού οξέος, ελλείψεις σε θρεπτικά συστατικά και αύξηση του συνολικού αριθμού των λιποπρωτεινών apoB που σχετίζεται με κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο.

Συμπερασματικά

Η υιοθέτηση ενός μοντέλου κετογονικής δίαιτας θέτει το ερώτημα της βιωσιμότητας, της μακροπρόθεσμης ασφάλειας και της απόλαυσης της ζωής.

Είναι αξιοσημείωτο να αναρωτηθεί κανείς αν η στοχοποίηση ορισμένων τροφίμων ως “κακά” και η αποφυγή κατανάλωσής τους μπορεί να ενισχύσει λανθάνουσες διατροφικές συμπεριφορές και να οδηγήσει σε διατροφικές διαταραχές. Η σχέση μας με την τροφή είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας. Όλες οι διατροφικές προσεγγίσεις θα πρέπει να υποστηρίζουν το μέτρο, την απόλαυση και την προώθηση ενός υγεινού τρόπου ζωής με σωστές διατροφικές συνήθειες.

Αναμφίβολα θα πρέπει να υπάρχει ενημέρωση και εκπαίδευση από εξειδικευμένους επαγγελματίες υγείας. Οι Διαιτολόγοι θα πρέπει να κατέχουν τα σκύπτρα, σχετικά με την υιοθέτηση ενός τέτοιου μοντέλου διατροφής, τις παρενέργειες που μπορεί να προκαλέσει αλλά και το χρονικό διάστημα που είναι ασφαλές να πραγματοποιηθεί.

Πηγή neadiatrofis.gr